Συχνές ερωτήσεις για τον καφέ
Ανακαλύψτε απαντήσεις στις συχνότερες ερωτήσεις σας για τον καφέ, τις μεθόδους παρασκευής, και πολλά περισσότερα.
Ο φρέσκος αλεσμένος καφές μυρίζει πιο έντονα επειδή τη στιγμή που οι κόκκοι αλέθονται και σπάνε σε χιλιάδες μικρά κομμάτια, τα αρώματα που ήταν κλειδωμένα μέσα τους ξεφεύγουν μαζικά στον αέρα. Αυτό το έντονο μύρισμα είναι ακριβώς αρώματα που χάνονται από τον καφέ και πάνε στον αέρα.
Γιατί συμβαίνει
Όταν αλέθεται καβουρδισμένος καφές, οι κόκκοι σπάνε από ολόκληροι σε χιλιάδες μικρά κομμάτια. Όσο πιο μικρά είναι τα κομμάτια, τόσο περισσότερος αέρας τους φτάνει από παντού. Τα αρώματα που μέχρι τότε ήταν κλειδωμένα μέσα στον κόκκο ξεφεύγουν μαζικά στον αέρα.
Παράλληλα, όταν τρίβονται οι κόκκοι μέσα στον μύλο, βγαίνει θερμότητα. Ο φρέσκος αλεσμένος καφές βγαίνει ζεστός. Αν τον πιάσεις στο σακουλάκι αμέσως μετά την άλεση, θα νιώσεις τη ζέστη στις παλάμες σου. Αυτή η ζέστη βοηθάει τα αρώματα να φύγουν ακόμα πιο γρήγορα στον αέρα, και αυτό είναι που μυρίζεις.
Έρευνα του 2003 από τους Akiyama και συν., δημοσιευμένη στο Journal of Agricultural and Food Chemistry, μέτρησε ποια αρωματικά μόρια απελευθερώνονται στον αέρα την ώρα του αλέσματος. Βρήκαν έντονα αρώματα ξηρών καρπών, καβουρδίσματος και μπαχαρικών.
Στο καφεκοπτείο Ριζόπουλος 1901, όταν παραγγείλεις αλεσμένο καφέ, αλέθεται την ώρα που ετοιμάζεται η παραγγελία σου. Η εικόνα της ζεστής σακούλας με το έντονο άρωμα επαναλαμβάνεται καθημερινά.
Τι να κάνεις στην πράξη
- Άλεσε τον καφέ σου λίγα λεπτά πριν τον φτιάξεις, αν έχεις μύλο. Όχι το βράδυ για το πρωί, ούτε σε βαζάκι για αργότερα. Όσο μένει αλεσμένος, τόσο περισσότερα αρώματα χάνει.
- Αν δεν έχεις μύλο, παράγγειλε αλεσμένο καφέ από καφεκοπτείο που αλέθει τη στιγμή της παραγγελίας. Έτσι ο καφές που πίνεις έχει αλεστεί λίγες μέρες πριν, όχι μήνες πριν.
- Κράτησέ τον σε κλειστή συσκευασία, σε σκοτεινό και δροσερό μέρος. Όχι στο ψυγείο, η υγρασία τον καταστρέφει. Στην κατάψυξη μόνο αν είναι σφραγισμένος σε αεροστεγή σακούλα.
- Μύρισέ τον πριν φτιάξεις τον καφέ. Αν δεν αναγνωρίζεις το χαρακτηριστικό άρωμα ξηρών καρπών και καβουρδίσματος, ο καφές είναι παλιωμένος. Πέταξέ τον και αντικατέστησέ τον με φρέσκο.
Πηγές
- Akiyama M, Murakami K, Ohtani N, Iwatsuki K, Sotoyama K, Wada A, Tokuno K, Iwabuchi H, Tanaka K. «Analysis of Volatile Compounds Released during the Grinding of Roasted Coffee Beans Using Solid-Phase Microextraction». Journal of Agricultural and Food Chemistry, 2003, 51(7):1961-1969.
- Specialty Coffee Association. «What is the Shelf Life of Roasted Coffee? A Literature Review on Coffee Staling».
Χώρισε τον καφέ σε αεροστεγείς μερίδες 100-150 g και κατέψυξέ τις. Ξεπαγώνεις μόνο ό,τι χρειάζεσαι, μία φορά. Στην κατάψυξη, η οξείδωση πρακτικά μηδενίζεται έως και έναν χρόνο.
Καταναλώνεις τον καφέ μέσα στο «παράθυρο» 3-4 εβδομάδων, απολαμβάνοντας πλούσιο άρωμα χωρίς τάγγισμα και μειώνεις τη σπατάλη.
Μόλις αλεστεί ο καφές, εκθέτει 100× μεγαλύτερη επιφάνεια στον αέρα, χάνοντας αρώματα σε λίγες ώρες. Γι’ αυτό άλεσε ακριβώς πριν την παρασκευή για μέγιστη γευστική ένταση.
Ναι. Το off-gassing CO₂ διαρκεί ημέρες. Οι σακούλες με βαλβίδα μονής κατεύθυνσης επιτρέπουν την έξοδο αερίου χωρίς να μπει οξυγόνο, διατηρώντας άρωμα και γεύση.
Ένα κεντρικό ντουλάπι, μακριά από φως, υγρασία και θερμικά «σοκ», είναι ιδανικό. Αποφεύγεις έτσι απότομες μεταβολές που μειώνουν τη φρεσκάδα.
Κάθε αύξηση 10 °C σχεδόν διπλασιάζει τον ρυθμό οξείδωσης. Κράτησε τον καφέ σε δροσερό, σκιερό σημείο, μακριά από πηγές θερμότητας.
Αδιαφανές δοχείο μπλοκάρει UV ακτινοβολία, προστατεύοντας τα αρωματικά μόρια που προσδίδουν γλυκύτητα και ζωντάνια στον καφέ.
Σφράγισε τον καφέ σε αεροστεγές δοχείο και τοποθέτησέ τον μακριά από έντονα αρωματικά τρόφιμα. Έτσι αποφεύγεις ανεπιθύμητες γεύσεις στο φλιτζάνι.
Ο φρεσκοαλεσμένος χάνει αρώματα μέσα σε ώρες λόγω μεγάλης επιφάνειας. Ο στιγμιαίος είναι αφυδατωμένος, σταθερός για μήνες, αλλά δεν έχει την πολυπλοκότητα φρέσκων κόκκων.
Η υπεριώδης ακτινοβολία διασπά πτητικά έλαια και αλλοιώνει γεύση και άρωμα. Αποθήκευσε τον καφέ σε σκοτεινό ντουλάπι ή σε αδιαφανές δοχείο.
Αφαιρούν οξυγόνο, επιβραδύνοντας οξείδωση και τάγγισμα. Έτσι παρατείνουν τη φρεσκάδα έως και δύο εβδομάδες σε σχέση με ένα απλό βάζο που κλείνει με καπάκι.
Μετά το καβούρδισμα οι κόκκοι απελευθερώνουν CO₂ για 24-72 ώρες. Η διαδικασία σταθεροποιεί τη γεύση· αν αλεστείς πολύ νωρίς, τα εγκλωβισμένα αέρια εμποδίζουν σωστή εκχύλιση και «φουσκώνουν» το καϊμάκι.
Ναι. Οι washed ποικιλίες χάνουν γρήγορα τα λεπτά ανθικά αρώματα. Natural καφέδες, χάρη στα σάκχαρα που καραμελώνουν γύρω από τον κόκκο, διατηρούν πιο έντονες, φρουτώδεις νότες για μεγαλύτερο διάστημα.
Φρέσκοι κόκκοι έχουν ζωηρό, «καθαρό» άρωμα και στεγνή επιφάνεια χωρίς υπερβολική λιπαρότητα. Στο φλιτζάνι δίνουν πλούσια, ισορροπημένη γεύση. Άτονο άρωμα ή έντονη πικρίλα δηλώνουν γήρανση.
Ψυγείο: όχι, γιατί ο καφές απορροφά υγρασία και οσμές. Κατάψυξη: ναι, μόνο σε μικρές, αεροστεγείς μερίδες. Ξεπαγώνεις μία φορά και χρησιμοποιείς αμέσως· δεν ξαναπαγώνεις.
Μεγαλύτεροι, πυκνότεροι κόκκοι εκτονώνουν CO₂ πιο αργά, άρα κρατούν τα αρώματα λίγο περισσότερο. Ωστόσο, η διαφορά είναι μικρότερη από την επίδραση του καβουρδίσματος και της συσκευασίας, γι’ αυτό δώσε προτεραιότητα σε πρόσφατο καβούρδισμα.
Προτίμησε αδιαφανές, αεροστεγές δοχείο από ανοξείδωτο ατσάλι ή κεραμικό. Προστατεύει από φως, αέρα, υγρασία — τους τρεις βασικούς εχθρούς της φρεσκάδας. Σφιχτά κλιπ ή καπάκια σιλικόνης εξασφαλίζουν ότι δεν μπαίνει οξυγόνο.
Κράτησε τον καφέ μεταξύ 10 °C και 21 °C, χωρίς μεγάλες διακυμάνσεις. Απόφυγε ράφια κοντά σε φούρνο, εστίες ή παράθυρα με άμεσο ήλιο. Σταθερή, μέτρια θερμοκρασία επιβραδύνει την οξείδωση και διατηρεί το άρωμα.
Όχι. Ο καφές είναι υγροσκοπικός, «ρουφά» εύκολα εξωτερικές οσμές και μεταφέρει ξένες γεύσεις στο φλιτζάνι. Φύλαξέ τον σε ξεχωριστό ντουλάπι, μέσα σε ερμητικά κλειστό δοχείο, μακριά από κανέλα, κάρυ, κρεμμύδι ή σκόρδο.
Η υγρασία τροφοδοτεί μούχλες και προκαλεί οξείδωση στα αρωματικά έλαια, με αποτέλεσμα θαμπή γεύση και άρωμα. Φύλαξε τους κόκκους ή τον αλεσμένο καφέ σε ξηρό περιβάλλον, ιδανικά με σχετική υγρασία < 60 %. Ένα αεροστεγές, αδιαφανές δοχείο εμποδίζει την είσοδο υδρατμών και παρατείνει τη φρεσκάδα κατά αρκετές ημέρες.
Σημείωση: Οι απαντήσεις που παρέχονται στη σελίδα Συχνών Ερωτήσεων έχουν στόχο να προσφέρουν γενικές πληροφορίες για τον καφέ, τις ποικιλίες του, τις μεθόδους παρασκευής, τη διατροφή και άλλες σχετικές θεματικές. Ωστόσο, οι πληροφορίες αυτές δεν υποκαθιστούν ιατρικές συμβουλές, διαγνώσεις ή θεραπείες από επαγγελματίες υγείας. Εάν έχετε ευαισθησίες ή προβλήματα υγείας, όπως αλλεργίες, καρδιακές παθήσεις, γαστρεντερικές διαταραχές ή άλλες καταστάσεις που επηρεάζονται από την κατανάλωση καφέ ή καφεΐνης, σας συνιστούμε να συμβουλευτείτε τον γιατρό ή τον διατροφολόγο σας πριν καταναλώσετε προϊόντα που περιέχουν καφέ ή καφεΐνη. Η εταιρεία μας δεν φέρει ευθύνη για οποιαδήποτε παρενέργεια ή πρόβλημα υγείας που μπορεί να προκύψει από την κατανάλωση καφέ, τη χρήση του εξοπλισμού ή τη λανθασμένη ερμηνεία των πληροφοριών που παρέχονται σε αυτή τη σελίδα. Η κατανάλωση καφέ είναι προσωπική επιλογή και πρέπει να γίνεται με μέτρο. Παρακαλούμε να λαμβάνετε υπόψη σας την προσωπική σας ανοχή και τυχόν συμβουλές από τον επαγγελματία υγείας σας. Για περαιτέρω ερωτήσεις ή διευκρινίσεις, μη διστάσετε να επικοινωνήσετε μαζί μας.